Alle regels voor het starten van een horecazaak

Een horecazaak starten vraagt om een grondige kennismaking met wetten, vergunningen en regels. Zonder de juiste documenten loop je risico op boetes of zelfs sluiting. Ook het pand moet voldoen aan vaste eisen, zoals goede ventilatie, hygiëne en geluidsbeperking. Daarnaast krijg je te maken met personeelszaken, voedselveiligheid en administratie. Elk onderdeel vereist voorbereiding. Wie hier tijdig mee begint, voorkomt problemen en legt een solide basis voor een goede start.

Vergunningen en meldingen die je moet regelen

Voor het openen van een horecazaak zijn meerdere vergunningen nodig. Welke precies gelden, hangt af van de locatie en wordt bepaald door de gemeente. In vrijwel alle gevallen is een exploitatievergunning verplicht. Daarmee toon je aan dat de onderneming voldoet aan de lokale voorwaarden. Wanneer je alcohol wilt schenken, is ook een alcoholwetvergunning noodzakelijk. Daarbij moet onder meer een verklaring sociale hygiëne aanwezig zijn.

Controleer daarnaast of een omgevingsvergunning nodig is, bijvoorbeeld bij bouw, verbouw of een afwijking van het bestemmingsplan. In sommige gevallen is een melding brandveilig gebruik vereist. Dat hangt samen met het type pand en de inrichting. Voor een terras geldt altijd een aparte terrasvergunning. Gemeenten kunnen extra eisen stellen aan geluidsinstallaties of live entertainment. Ook de verplichte melding bij de NVWA mag niet ontbreken; deze instantie ziet toe op onder andere voedselveiligheid.

Regel deze zaken tijdig. Gemeenten werken vaak met lange doorlooptijden. Door direct na het vastleggen van de locatie te starten met de aanvragen, voorkom je vertraging bij de opening.

Eisen aan het pand en inrichting

Een horecapand moet voldoen aan technische, bouwkundige en veiligheidsvoorschriften. Denk aan ventilatie, afzuiging, vetafscheiders en brandveiligheid. Bij gebruik van grills, frituurinstallaties of ovens gelden aanvullende eisen. Installaties moeten vóór ingebruikname worden gekeurd door een erkend bedrijf.

Ook de indeling van het pand speelt een belangrijke rol. Werkruimtes, opslag en spoelkeukens moeten logisch en functioneel van elkaar zijn gescheiden. Voor bederfelijke producten is gekoelde opslag verplicht. De NVWA controleert dit tijdens inspecties. Daarnaast is toegankelijkheid voor mindervaliden wettelijk vastgelegd. Werk je vanuit een pand zoals bij een Grill restaurant in Amsterdam, dan gelden vaak strengere normen op het gebied van geur, ventilatie en geluid. Tijdig advies inwinnen helpt om problemen met gemeente of omgeving te voorkomen.

Personeel aannemen en werken volgens de regels

Bij het aannemen van personeel controleer je of zij in Nederland mogen werken. Leg het burgerservicenummer vast en bewaar een kopie van het identiteitsbewijs. Vervolgens stel je een arbeidsovereenkomst op, tijdelijk of vast. Bij oproepkrachten moet rekening worden gehouden met wettelijke oproeptermijnen.

De horeca valt onder de cao Horeca. Hierin staan afspraken over loon, werktijden, vakanties en toeslagen. Zorg voor een correcte loonadministratie, registreer gewerkte uren en stel een Risico-Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) op. De Inspectie SZW kan hierop toezicht houden. Werk je met stagiairs, dan is erkenning als leerbedrijf verplicht. Dit geldt voor studenten van erkende horecaopleidingen.

Hygiënecode en voedselveiligheid

Iedere horecazaak die met voedsel werkt, moet voldoen aan de Hygiënecode Horeca. Deze code is gebaseerd op de HACCP-systematiek en helpt om risico’s op besmetting inzichtelijk te maken. Registraties van schoonmaakrondes, bewaartemperaturen en houdbaarheidsdata maken hier onderdeel van uit.

De NVWA voert steekproefsgewijze controles uit. Bij ernstige overtredingen kunnen boetes volgen of kan zelfs de vergunning worden ingetrokken. Een duidelijke routing in de keuken is essentieel: schone en vuile stromen moeten strikt gescheiden blijven. Werk met kleurcodes en vaste werkinstructies en train medewerkers in hygiënisch werken. Ook bij het gebruik van kant-en-klare producten blijft de verantwoordelijkheid volledig bij de ondernemer.

Openingsuren, geluid en overlastbeperking

Gemeenten stellen eigen regels vast voor openingstijden. In sommige steden zijn ruimere tijden toegestaan, terwijl andere gebieden juist vroeg sluiten. Afwijken van deze tijden kan alleen met een ontheffing.

Ook geluidsnormen verschillen per locatie en staan vaak opgenomen in de exploitatievergunning. Bij muziek of geluidsinstallaties kan een akoestisch rapport verplicht zijn. Overlast beperk je met goed deurbeleid, duidelijke rookzones en gestructureerd afvalbeheer. Gemeenten nemen klachten serieus; herhaalde meldingen kunnen leiden tot intrekking van de vergunning. Door filters te gebruiken en het ventilatiesysteem goed te onderhouden, voorkom je geurhinder en blijft de relatie met de omgeving gezond.

Klaar voor een goede start?

Het starten van een horecazaak vraagt om voorbereiding, kennis en daadkracht. Van vergunningen tot personeelsbeleid: elk onderdeel kent vaste regels. Wie hier vroeg mee aan de slag gaat, voorkomt vertraging en boetes.

Verdiep je in de eisen van de eigen gemeente, laat je goed informeren en schakel waar nodig deskundige hulp in. Zo leg je een sterke basis voor de onderneming en ontstaat ruimte om te focussen op wat echt telt: tevreden gasten en een goedlopende zaak.

Wil je toch beginnen met je eigen horeca zaak? Lees dan ook gauw onze blog over het huren en verhuren van vastgoed of onze blog over alle regels die gelden bij een verbouwing.